ข้อสอบสั่งให้ทำ “อะไรก็ได้”

ฉันเป็นหนึ่งในนิสิต 3 คนสุดท้าย ที่ออกจากห้องสอบ…

ก่อนไปฉันกับเพื่อนอีก 2 คนเอางานไปส่งอาจารย์
เป็นแผ่นซีดีที่บรรจุไฟล์งานทั้งหมดของวิชานี้ที่ได้ทำมาทั้งเทอม

อาจารย์ถามพวกเราว่า
“เป็นไงบ้าง? ทำข้อสอบสนุกไหม?” 

อาจารย์หมายความตามที่ถามจริงๆ
เพราะจุดประสงค์ที่อาจารย์ออกข้อสอบข้อนี้มาก็คือ
อยากให้พวกเราสนุกกับการทำข้อสอบ

แน่ล่ะ… หลังจากอ่านโจทย์จบแล้ว
นิสิตทั้งห้องสอบก็ฮือฮากันมาก และหัวเราะกันด้วยความปวดหัว
แม้จะมีโจทย์อย่างละเอียด ความยาว 1 หน้ากระดาษ A4 เต็มๆ แล้ว
แต่ทุกคนก็ไม่รู้จะเริ่มทำข้อสอบข้อนี้อย่างไรดี
จนต้องให้อาจารย์มาอธิบายเพิ่มเติมเกี่ยวกับข้อสอบ
และเปิดโอกาสให้พวกเราทุกคนซักถามตรงที่ไม่เข้าใจได้เต็มที่

…ข้อสอบมีข้อเดียว
ให้เวลาทำ 3 ชั่วโมง

มีสมุดเปล่าให้ 1 เล่ม
สิ่งสำคัญคือให้ใช้จินตนาการในการทำข้อสอบ…

คำสั่งหลักๆ ในข้อสอบข้อนั้น บอกว่า
ให้เอา “ความฝัน” มาทำให้ “สนุก”
โดยออกแบบเป็น Application ขึ้นมาตัวหนึ่ง

กรี๊ดเลยค่ะ… สนุกแน่ๆ เลยงานนี้
หลักจากนั่งใคร่ครวญอยู่พักใหญ่ และได้ idea แล้ว
ฉันก็เริ่มลงมือเขียน และวาด
และนี่ก็เป็นส่วนหนึ่งของสิ่งที่ฉันเขียนลงไปในข้อสอบ…

 

คำว่า “เมืองนกฮูก” แปลมาจาก “Owl city”
หนึ่งในศิลปินที่ฉันชื่นชอบมากๆ
(ติดตามอ่าน Blog ของ @owlcity ได้ ที่นี่ นะคะ )

ณ ตอนที่ฉันนั่งคิดว่าจะเอาความฝันมาทำอะไรดี
ฉันก็นึกถึง quote ของ @owlcity ที่จำได้ขึ้นใจ ว่า

“Reality is a good place 
but sometimes I don’t want to live there”…

…จึงหยิบตรงนั้นมาเป็น theme หลัก ในการทำข้อสอบ
(จำผิดเพี้ยนไปหน่อย ที่จริง Adam Young บอกไว้ว่า 
“Reality is a lovely place 
but I wouldn’t want to live there.”)

มันคือความสุขจริงๆ ค่ะ
สำหรับการเขียน flow chart ที่ไม่มีกฎเกณฑ์อันนี้

น่าคิดจริงๆ เลยว่า ที่ผ่านมา…
ทำไมเราต้องใช้ไม้บรรทัดขีดเส้นให้ตรงล่ะ?…
ทำไมเราต้องเขียนลูกศรให้เรียงตรงกันลงมา?…
ทำไมต้องมีกฎนู่นนี่ ต้องเป็นแบบนั้นแบบนี้?…
ครั้งแล้วครั้งเล่าที่เราทำอะไรโดยที่มี กรอบ, กรอบ, กรอบ
แล้วก็ กฎ, กฎ, กฎ

นี่เป็นครั้งแรกที่ฉันได้ทำข้อสอบอย่างสบายใจ
เขียน flow chart ด้วยความรู้สึก
โดยไม่ลืมจุดประสงค์หลักก็คือ
อธิบายกระบวนการหรือขั้นตอนที่ซับซ้อนให้ดูเข้าใจง่ายขึ้น
ต้องทำให้คนดูเห็นภาพรวมของ Application ที่เราออกแบบ
ดูแล้วเข้าใจ…
ไม่มีกฎเกณฑ์ใดๆ มาบังคับใช้…

อาจารย์ไม่ได้ตีกรอบไว้เลยว่า flow chart ที่เขียนต้องเป็นอย่างไร
อาจารย์บอกเพียงว่า “ความฝัน” นั้นคือ “อะไรก็ได้”
สำหรับสิ่งที่เรียกว่า “จินตนาการ” นั้น คำสั่งเดียวของอาจารย์คือ…

…”อะไรก็ได้”…
…จริงๆ เรื่องเกี่ยวกับการบังคับใช้ “กฎเกณฑ์” 
เป็นเรื่องที่ฉันข้องใจอยู่ไม่น้อยเลยในพักหลังๆ นี้

แม้ว่ากฎจะมีประโยชน์และสามารถทำให้สังคมมีระเบียบได้
แต่ในบางกรณี กฎบางข้อ ก็ถูกบังคับใช้ 
ในแบบที่ใครๆ ก็รู้ว่า ไม่ make sense เอาเสียเลย

ในบางสถานการณ์ ผู้รักษากฎกลับใช้ “กฎ” ในการบริหารจัดการ…
…ทั้งๆ ที่มันขัดกับสามัญสำนึก (common sense)
…ทั้งๆ ที่กฎทุกข้อย่อมมีข้อยกเว้นเสมอ

และกฎที่ถูกบังคับใช้ในครั้งนั้น ได้เปลี่ยนเรื่องเล็กๆ 
ให้กลายเป็นเรื่องใหญ่ ที่วุ่นวาย เสียเวลา 
และทำให้คนอีกหลายคนต้องเดือดร้อน…

…สิ่งเหล่านั้นจะไม่เกิดขึ้นเลย ถ้าคนเรารู้จักเอาใจเขามาใส่ใจเรา

เรื่องพื้นฐานๆ ที่น่าจะเข้าใจได้ แต่ผู้รักษากฎก็ไม่เข้าใจ 
หรือไม่พยายามทำความเข้าใจ หรือเข้าใจแต่ไม่สามารถฝ่าฝืนกฎได้
เพราะอะไร?…

…คนเราอาจลืมไปแล้วว่า 
กฎก็คือข้อกำหนดที่พวกเราๆ นี่แหละ เป็นผู้ตั้งขึ้น 
โดยมีวัตถุประสงค์เฉพาะเรื่องไป 
แต่หลักๆ ก็คือ เพื่อให้เราๆ อยู่ด้วยกันได้อย่างสันติสุข
ดังนั้น สิ่งที่สำคัญที่สุดที่ควรตระหนักถึงเมื่อบังคับใช้กฎ 
ไม่ควรเป็น “วัตถุประสงค์ของกฎ”…

…แต่ควรเป็น “ตัวอักษร” อย่างนั้นหรือ?

ถ้าเป็นเช่นนั้นจริงๆ การบังคับใช้กฎ ก็ไม่ต่างอะไรกับการทำให้คนอื่นเดือดร้อน
มาถึงตรงนี้ เราก็เห็นกันชัดๆ อยู่แล้วว่า มันผิดวัตถุประสงค์ดั้งเดิมของกฎ

เว้นเสียแต่ว่า กฎข้อนั้นจะตั้งขึ้นมาเพื่อทำให้คนอื่นเดือดร้อน
หรือไม่ก็… สักแต่ตั้งกฎ ไม่ใส่ใจว่าใครจะเดือดร้อนอย่างไร

จากสิ่งที่กล่าวมา คงไม่ผิดที่จะพูดว่า
สิ่งสำคัญที่สุด ที่จะทำให้คนในสังคมหนึ่งๆ 
อยู่ร่วมกันได้อย่างสันติสุข
ไม่ใช่ “กฎ” 
แต่เป็น “สามัญสำนึก (common sense)” มากกว่า

แต่ก็อย่างที่เขาว่ากันว่า 
“สามัญสำนึก ไม่ใช่สิ่งที่ธรรมดาสามัญสักเท่าไหร่ 
(Common sense is not so common.)”
“กฎ” 
จึงถูกกำหนดขึ้นมา เพื่อปิดช่องโหว่ตรงนั้น…

ฉันเขียนจินตนาการของตัวเองลงไปในสมุดคำตอบ
…เขียนทุกอย่างจากความรู้สึก เพราะไม่มีกฎเกณฑ์มาบังคับ
…เขียนทุกตัวหนังสือและภาพประกอบอย่างสบายใจมากจนลืมเวลา
…ฉันเขียน จนเป็นหนึ่งในสามคนสุดท้ายที่ส่งข้อสอบ

…อาจารย์ถามพวกเราว่า
“เป็นไงบ้าง? ทำข้อสอบสนุกไหม?”

“สนุกมากเลยค่ะอาจารย์” ^^*
ฉันตอบคำถามของอาจารย์…

…จากใจจริง…

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

w

Connecting to %s